علائم و نشانه‌های زونا

ابتلا به زونا می‌تواند در هر سنی رخ دهد، اما در افراد بالای ۵۰ سال بیشتر شیوع دارد. علائم اولیه، شامل سردرد، تب و لرز خفیف و احساس بدحالی و کسلی است. به دنبال علائم اولیه، فرد دچار احساس درد سوزشی و افزایش حساسیت پوستی در ناحیه‌ای که اعصاب محیطی آن توسط ویروس آلوده شده بوده و دوباره فعال و در حال تکثیر است می‌شود. شدت درد از خفیف تا بسیار شدید متغیر است. به دنبال آن تاول‌های قرمز و دردناکی ۴–۵ روز پس از علائم اولیه در سطح بدن به وجود می‌آیند. تاول‌ها معمولا در روی یک نوار پهن پوست قرمز در امتداد مسیر رشته‌های عصبی حسی در یک درماتوم خاص پوست پدید می‌آیند. درماتوم به یک ناحیه از پوست گفته می‌شود که عصب‌دهی با منشأ جنینی مشترک داشته باشد. تاول‌ها را غالبا می‌توان در ناحیه قفسه سینه دید که البته تنها در یک طرف بدن گسترش می‌یابند. از علائم شایع می‌توان تب و لرز خفیف و احساس کسالت و همچنین حالت تهوع را نام برد.

جدیدترین و مؤثرترین داروی موجود در بازار والاسیکلوویر نام دارد و به شکل قرص در بسته‌های ۵۰۰ و ۱۰۰۰ میلی‌گرمی در داروخانه‌ها عرضه می‌شود. والاسیکلوویر درواقع، یک پیش‌داروست که در بدن به آسیکلوویر تبدیل می‌شود. داروی آسیکلوویر و پمادهای ضدویروس گیاهی مانند: میرتوپلکس، آفتوپلکس و ملیسان نیز در تسکین علائم بسیار کمک‌کننده هستند. در تمامی این داروها رعایت یک نکته ضروری است و آن هم اینکه با مشاهده اولین علائم سوزش یا خارش و گزگز شدن پوست بایستی درمان را آغاز کرد تا نتایج سریع‌تر و بهتری مشاهده شود. هدف از درمان، کاهش شدت و دوره بیماری، کاهش درد، تسریع در بهبود ضایعات پوستی و پیشگیری از عوارض درازمدت بیماری به ویژه درد عصبی به دنبال زونا می‌باشد. درمان در بیماران با ضعف سیستم ایمنی با هدف جلوگیری از گسترش پوستی و احشایی آن قابل توجه‌است. معالجه زونا شامل داروی مسکن برای کنترل درد است. همچنین روی تاول‌ها گرد تالک می‌مالند. ممکنست پس از بهبودی اثرات تاول‌ها و زخم‌ها باقی بماند.

درد عصبی پس از درمان

درد عصبی پس از درمان، درواقع یک اصطلاح است که یک‌سوم بیماران پس از بهبود اسکارها هنوز درد را حس می‌کنند. این درد معمولا به‌صورت سوزش و حساسیت پوست ظاهر می‌شود که معمولا در درازمدت التیام پیدا می‌کند و در مواردی اندک باعث دردهای مزمن ماندگار خواهد شد. ضدویروس شامل آسیکلویر است. ضددرد دردهای خفیف تا متوسط با ضددردهای معمول قابل کنترل هستند.

استروئید

باوجود اینکه کارآزمایی بالینی قابل توجه و متقاعدکننده برای تجویز استروئید در زونا وجود ندارد ولی بااین‌حال کورتیکواستروئیدها به‌صورت خوراکی معمولا همراه با ضدویروس‌ها تجویز می‌شود. در یک کارآزمایی روی بیماران با سیستم ایمنی طبیعی تجویز هم‌زمان آسیکلوویر و پردنیزولون مدت‌زمان ترمیم و همچنین کیفیت زندگی را بهبود بخشیده‌است.

پیش‌آگهی

ابتلا به زونا در دوران بارداری خوش‌خیم بوده و معمولا عوارضی برای مادر و جنین ندارد. اما عفونت اولیه با ویروس آبله‌مرغان در دوران بارداری و ابتلای مادر به آبله‌مرغان می‌تواند منجر به عفونت جنین شده و عوارضی برای مادر یا جنین به همراه داشته باشد.

تاریخچه

اگرچه ضایعات تاولی مانند زونا ردپایی بس طولانی در متون مکتوب پزشکی دارند، با وجود این تمایز زونا از بیماری‌هایی همچون آبله و اریزه‌پلاس و ارگوتیسم در اواخر قرن هجدهم با فعالیت ویلیام هبردن امکان‌پذیر گشت.

منبع: ویکی‌پدیا